Oplossingsgericht werken: De beste strategie voor resultaatgerichtheid
Als coach wil je dat jouw coachees de beste resultaten behalen, maar vaak is het moeilijk om precies te weten welke technieken werken en welke je moet gebruiken om dit doel efficiënt en effectief te bereiken. Hier komt oplossingsgericht coachen om de hoek kijken.
Deze effectieve methode richt zich op het benutten van sterke kanten en het visualiseren van de gewenste situatie. In plaats van problemen uit te diepen, draait het om vooruitgang en concrete resultaten.
Oplossingsgericht werken is vooral geschikt voor coaches die op zoek zijn naar nieuwe strategieën om resultaatgericht te werken. In deze blog bespreken we wat oplossingsgericht werken inhoudt, de achterliggende principes en hoe je het kunt toepassen in jouw praktijk.
Wat is oplossingsgericht werken?
Oplossingsgericht werken is een methode die is ontwikkeld in de jaren ’80 door Insoo Kim Berg en Steve de Shazer. Het uitgangspunt is simpel: focus je op wat je wilt bereiken in plaats van op wat je wilt vermijden.
Het gaat om het sturen van gesprekken en processen richting positieve verandering. Een positieve benadering betekent niet dat je problemen negeert, maar dat je de aandacht verlegt naar oplossingen.
Dit zorgt voor een andere dynamiek in individuele gesprekken, waarin cliënten gemotiveerd raken om aan de slag te gaan met haalbare doelen. Deze aanpak is geworteld in de positieve psychologie en benadrukt dat iedereen al over talenten en sterke kanten beschikt.
Een belangrijk principe van oplossingsgericht werken is het benutten van sterke punten. Elke cliënt brengt unieke kwaliteiten en ervaringen mee. Door te erkennen wat goed gaat, help je hen om vertrouwen te krijgen in hun eigen vermogen om de gewenste situatie te realiseren.
Oplossingsgericht werken is een positieve benadering
Het werkt verfrissend: in plaats van te blijven hangen in negatieve gevoelens, verleg je de focus naar positieve energie en succesverhalen. De oplossingsgerichte methode helpt coachees om de gewenste situatie helder te krijgen en concrete doelen te formuleren.
Focus op wat wél goed is
Het werkt niet met lange analyses van problemen, maar richt zich juist op wat er wél goed gaat en hoe dat verder ontwikkeld kan worden.
Hier zijn enkele voorbeeldvragen die je kunt stellen om je coachee te helpen focussen op wat wél goed gaat:
- Wat ging er deze week goed, zelfs als het klein lijkt?
Deze vraag helpt je coachee te focussen op de positieve momenten die ze misschien over het hoofd hebben gezien. - Kun je een situatie beschrijven waarin je trots was op jezelf? Wat heb je daar gedaan dat werkte?
Dit laat je coachee reflecteren op wat ze al kunnen en versterkt hun vertrouwen in hun eigen capaciteiten.
Met deze vragen kun je je cliënt zelf helpen om hun eigen oplossingen te ontdekken, eerder succes te erkennen en deze verder uit te bouwen, wat hen motiveert om verder te groeien en te lossen. Het gesprek wordt daardoor gerichter, en je kunt de coachee effectief begeleiden in hun ontwikkeling.
Hoewel de methode zijn oorsprong vindt in de VS, is het oplossingsgerichte model inmiddels wereldwijd omarmd. Het wordt niet alleen toegepast in therapie en coaching, maar ook in onderwijs, zorg en het bedrijfsleven.
Deze brede inzetbaarheid maakt het tot een universele tool die je in bijna elke situatie kunt inzetten waar verandering gewenst is.
De stappen van oplossingsgericht werken
De kracht van oplossingsgericht werken zit in de praktische stappen die je volgt. Oplossingsgericht werken bestaat uit zes stappen; contact maken, verbinding aan gaan, verduidelijken van de veranderbehoefte, doelen stellen, werken met schaalvragen en de voortgang.
Deze stappen helpen je om structuur te brengen in je gesprekken en processen, en bieden een handvat om samen met je coachee op een oplossingsgerichte wijze te werken.
Door goed te praten over de gewenste situatie en de stappen die gezet moeten worden, ontstaat er helderheid. Het stellen van doelen op basis van deze gesprekken zorgt ervoor dat je coachee in kleine stapjes richting het gewenste resultaat kan bewegen.
1. Contact maken
Effectieve coaching begint met goed contact. Als coach creëer je een veilige ruimte waarin je coachee zich gehoord en begrepen voelen. Deze erkenning van hun situatie is essentieel voor het proces.
Wanneer dit contact is gelegd, kan de coach samen met de coachee bedenken hoe de oplossing komt. Het is jouw taak als coach om te begeleiden, zodat de coachee zich gesteund voelt en het proces op een oplossingsgerichte manier verloopt.
2. Verbinding aangaan
Naast contact is het belangrijk om een diepere verbinding te maken. Dit gaat veel verder dan alleen actief luisteren; het betekent dat je je echt probeert in te leven in de situatie van de coachee en begrijpt wat hen motiveert en beweegt.
Dit proces vraagt om meer dan oppervlakkige vragen; het betekent dat je op een andere manier met je coachee gaat praten, vanuit oprechte nieuwsgierigheid. Je nodigt hen uit om te delen wat hen echt bezighoudt, wat voor hen goed genoeg is, en wat de kern van hun motivatie is.
Dit stelt je in staat om samen te ontdekken hoe ze de uitdagingen kunnen aanpakken en een oplossing kunnen vinden die hen verder helpt.
3. Verduidelijken van de behoefte om te veranderen
Wat wil de coachee precies veranderen? Het is belangrijk om deze vraag goed te begrijpen, omdat het de basis legt voor het verdere coachingstraject.
Wanneer de veranderbehoefte duidelijk is, kun je samen met de coachee gericht werken aan een oplossing die hen daadwerkelijk verder helpt.
In de praktijk is het essentieel om te begrijpen wat er precies moet worden aangepakt. Denk hierbij aan de noodzaak om samen te praten over de situatie en welke stappen daadwerkelijk genomen moeten worden om verandering te realiseren.
Om de verander behoefte van je coachee te verduidelijken, kun je vragen stellen zoals:
- Welk aspect van je situatie zou je willen veranderen?
- Wat zou aangepakt moeten worden zodat je je doel bereikt hebt?
4. Doelen stellen
Zonder een duidelijke visie en doel is er geen resultaat. Het stellen van haalbare en meetbare doelen is een belangrijk onderdeel van deze methode.
Door met je coachee haalbare stappen te bepalen, zorg je ervoor dat de voortgang meetbaar en overzichtelijk blijft. Het gaat erom de coachee te begeleiden bij het behalen van het doel, zodat ze het gevoel hebben dat ze controle hebben over hun situatie en zich minder overweldigd voelen.
Elke stap, hoe klein ook, gaat je coachee dichter bij het einddoel brengen en geeft vertrouwen om verder te gaan.
5. Werken met schaalvragen
Schaalvragen, zoals “Hoe tevreden ben je nu op een schaal van 1 tot 10?”, zijn een krachtig instrument binnen oplossingsgericht werken.
Het gebruik van schaalvragen maakt het mogelijk om progressie visueel en tastbaar te analyseren, waardoor zowel de coach als de coachee snel kan weten wat de ontwikkelingen zijn en welke stappen er nog gezet moeten worden.
Door bijvoorbeeld te vragen: “Wat zou je kunnen doen om van een 6 naar een 7 te gaan?”, wordt de focus gelegd op mogelijke verbeteringen en oplossingen, in plaats van alleen op het probleem. Daarnaast bieden schaalvragen een eenvoudige manier om de voortgang over de tijd te volgen.
6. De voortgang monitoren
Door de voortgang te meten kun je successen herkennen en vieren. Door regelmatig te reflecteren op behaalde resultaten, wordt duidelijk welke stappen effectief zijn en waar nog aan gewerkt kan worden.
Dit proces gaat niet alleen om het coachen zelf, maar ook om het begeleiden van je coachee op hun eigen manier van werken. Kijk naar de resultaten die behaald zijn en hoe ze deze kunnen toepassen in hun dagelijks leven. Het helpt je coachee om te blijven groeien en de juiste stappen te blijven zetten naar hun uiteindelijke doel.
Toepassingen van oplossingsgericht werken
Oplossingsgericht werken wordt gebruikt in coaching, onderwijs, jeugdzorg en zelfs in het bedrijfsleven. Het is toepasbaar in verschillende organisaties omdat het niet gericht is op een specifieke sector, maar op menselijke interactie en groei.
Docenten kunnen bijvoorbeeld de kracht van deze methode benutten om studenten te begeleiden, terwijl coaches deze aanpak gebruiken om te onderzoeken welke stappen nodig zijn om de voortgang van hun coachee te verbeteren.
Het proces omvat regelmatig feedback geven en ontvangen, waardoor iedereen in de gelegenheid wordt gesteld om te weten waar ze staan en hoe ze verder kunnen groeien. Kijk naar de effectiviteit van de aanpak en pas deze aan, afhankelijk van de situatie van de persoon die je coacht.
Ontwikkel je vaardigheden voor oplossingsgericht werken
Oplossingsgericht werken vereist een aantal gesprekshoudingen en competenties. Wil je dit onder de knie krijgen?
Er zijn diverse opleidingen en trainingen beschikbaar. Door te oefenen met technieken zoals schaalvragen en doelstellingen te formuleren, vergroot je jouw effectiviteit als coach.
Je leert hoe je hen kunt begeleiden door middel van gerichte gesprekken. Het is belangrijk om te weten welke vragen je moet stellen om jouw coachee op de juiste manier te coachen en hen naar hun doelen te begeleiden.
Conclusie
Oplossingsgericht werken is dus een krachtige werkwijze die coaches helpt om zich te richten op de positieve veranderingen die hun coachees willen bereiken. Het gebruik van deze positieve benadering vraagt om een gestructureerde en doelgerichte aanpak, waarbij alle stappen van het coachingstraject zorgvuldig worden gepland en gevolgd.
Dit is waar Trackler jouw perfecte digitale partner wordt. Met Trackler heb je als coach de mogelijkheid om het volledige coachingstraject digitaal te beheren en organiseren. Je kunt eenvoudig notities maken over bijvoorbeeld schaalvragen of gesprekken. Hierdoor kun je de voortgang van je coachee meten en visueel weergeven, zodat je altijd een helder overzicht hebt van waar je coachee staat en wat er nog moet gebeuren.
Wil je weten hoe Trackler een oplossing kan zijn voor al je sessies? Als professional in oplossingsgerichte coaching kun je de praktijkervaringen die je hebt opgedaan optimaal benutten om je coachee te begeleiden en te coachen. Neem contact met ons op en ontdek wat wij voor jou kunnen betekenen.
